MỘT SỐ GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ THI GIẢNG VIÊN DẠY GIỎI TOÀN QUỐC ĐỐI VỚI GIẢNG VIÊN TRƯỜNG CHÍNH TRỊ TỈNH

Th.S Đặng Thịnh
Giảng viên Khoa Nhà nước và Pháp luật

Trong tháng 4 năm 2021, Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh đã tổ chức thành công Hội thi giảng viên dạy giỏi toàn quốc các trường chính trị tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, trường cán bộ của các bộ, ngành, đoàn thể Trung ương, lần thứ VII. Hội thi có ý nghĩa thiết thực nhằm thực hiện phương châm: “Học viên là trung tâm, giảng viên là động lực, nhà trường là nền tảng” và “muốn có học viên giỏi phải có giảng viên giỏi”, góp phần nâng cao năng lực đội ngũ giảng viên, chất lượng công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ của các trường chính trị, trường bộ, ngành. Đây là cơ hội quan trọng để các giảng viên giảng dạy lý luận chính trị, nhất là những đồng chí giảng viên trẻ, trao đổi kinh nghiệm trong hoạt động giảng dạy, cập nhật kiến thức, đổi mới phương pháp giảng dạy, trau dồi kỹ năng sư phạm, là dịp để cán bộ lãnh đạo, quản lý và giảng viên các trường thống nhất nhận thức về yêu cầu “đạt chuẩn” của đội ngũ giảng viên trên tất cả các tiêu chí: bản lĩnh chính trị; chuyên môn, nghiệp vụ, kỹ năng sư phạm; nắm chắc lý luận, am tường thực tế; có khả năng truyền cảm hứng trong học tập lý luận chính trị, lan tỏa, làm sâu sắc các quan điểm, chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước tới học viên nói riêng và cán bộ, đảng viên nói chung... Kết thúc hội thi, Ban Tổ chức đã trao Bằng khen cho 37 giảng viên đạt thành tích xuất sắc; có 37 giảng viên được tặng danh hiệu “Giảng viên dạy giỏi xuất sắc” và 95 giảng viên được tặng danh hiệu “Giảng viên dạy giỏi”.

Bên cạnh những giảng viên đã đạt được kết quả cao trong quá trình tham gia hội thi, vẫn còn một số giảng viên chưa đạt được kết quả như mong muốn. Điều này có nhiều nguyên nhân từ yếu tố khách quan và chủ quan.

Để nâng cao hiệu quả tham gia thi giảng viên dạy giỏi đối với giảng viên Trường Chính trị trong các kỳ thi sắp tới, cần thực hiện một số giải pháp cơ bản như sau:

Một là, lãnh đạo Trường Chính trị và các khoa chuyên môn quan tâm, tạo điều kiện để hoạt động thao giảng trở nên thường xuyên

Lãnh đạo Trường Chính trị và khoa chuyên môn cần tiếp tục quan tâm hơn nữa việc đào tạo và bồi dưỡng giảng viên tham gia thi giáo viên dạy giỏi toàn quốc, trong đó cần tập trung bồi dưỡng về mặt chuyên môn và chuẩn bị về điều kiện nghiên cứu khoa học của giảng viên.

Lãnh đạo Trường Chính trị cần thực hiện thường xuyên việc tổ chức các cuộc thi giáo viên dạy giỏi cấp khoa, cấp trường theo đúng quy định của Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh để lựa chọn các giảng viên có đầy đủ năng lực chuyên môn và kỹ năng giảng dạy để tham gia có kết quả cao nhất.

Bên cạnh đó, các khoa chuyên môn cần tích cực hơn nữa trong việc rèn luyện, bồi dưỡng về mặt chuyên môn và nghiên cứu khoa học cho giảng viên dự thi. Bên cạnh việc định hướng, động viên và tạo điều kiện nghiên cứu khoa học. Khoa phải có sự định hướng cho giảng viên về việc lựa chọn bài giảng để thi sao cho phù hợp nhất với trình độ, năng lực của người dự thi, tránh để lựa chọn theo cảm tính, tham nội dung dẫn đến chất lượng soạn bài và thực hành giảng không cao. Sau khi lựa chọn được nội dung, khoa chuyên môn phải thường xuyên tổ chức thao giảng cấp khoa và thực hiện việc rút kinh nghiệm để giảng viên có thể phát huy những ưu điểm và khắc phục dần các hạn chế của người dự thi.

Hội thi lần thứ VII đã có những đổi mới đáng chú ý như giảng viên dự thi phải có thời gian trực tiếp giảng dạy chương trình Trung cấp lý luận chính trị - hành chính từ 02 năm trở lên; phần thi giáo án và thi giảng, giảng viên dự thi chọn 01 bài trong chương trình Trung cấp lý luận chính trị - hành chính sẽ tham gia thi giảng để soạn giáo án. Nếu bài dài hơn 04 tiết thì soạn hoàn chỉnh 04 tiết liền nhau để đăng ký dự thi, các tiết còn lại của bài chỉ cần ghi tên mục. Khi thi giảng, giảng viên bắt thăm chọn tiết giảng trong số 04 tiết giảng đã soạn trong giáo án dự thi. Điều này buộc giảng viên phải có sự chuẩn bị kỹ càng hơn trong toàn bộ bài giảng. Nếu như không có sự chuẩn bị kỹ càng, giảng viên sẽ gặp rất nhiều khó khăn trong quá trình thi giảng.

Trong quá trình bồi dưỡng giảng viên tham gia dự thi, nhiều trường chính trị đã tổ chức các kỳ thi cấp trường, cấp khoa theo đúng như hình thức thi giáo viên dạy giỏi toàn quốc lần thứ VII, qua đó để cho giảng viên làm quen và có nhiều kinh nghiệm và đạt kết quả tốt hơn trong kỳ thi cấp quốc gia. Vì vậy, sự quan tâm, định hướng Đảng ủy, Ban Giám hiệu, cấp ủy các chi bộ, lãnh đạo khoa chuyên môn đối với việc lựa chọn bài giảng cho phù hợp với khả năng và sở trường của từng giảng viên là vấn đề vô cùng cấn thiết.

Hai là, cần nâng cao hơn nữa nhận thức của giảng viên về vị trí, vai trò và tầm quan trọng của việc tham gia thi giáo viên dạy giỏi toàn quốc các trường chính trị tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, trường cán bộ của các bộ, ngành, đoàn thể Trung ương.

Đảng ủy, Ban Giám hiệu, cấp ủy các chi bộ, lãnh đạo khoa chuyên môn cần thường xuyên quán triệt, tuyên truyền, giáo dục nhằm nâng cao nhận thức cho giảng viên về quyền lợi và nghĩa vụ của giảng viên đối với hoạt động thi giảng viên dạy giỏi cấp học viện. Đồng thời có các chế độ khen thưởng phù hợp nhằm động viên kịp thời các giảng viên dự thi để người đi dự thi thấy được sự vinh quang cũng như trách nhiệm đối với hoạt động này. Thực tế đã cho thấy, bên cạnh những giảng viên có ý thức rất cao trong quá trình chuẩn bị tham gia hội thi, vẫn còn có một số giảng viên chưa nhận thức và đánh giá đúng tầm quan trọng của việc tham gia hội thi, dẫn đến việc chuẩn bị thi các nội dung thi không được kỹ càng, hoàn thiện. Điều này thể hiện ngay trong kết quả tham gia hội thi ở một số giảng viên đã không đạt thành tích như nhiệm vụ đã đề ra.

Ba là, giảng viên tham gia dự thi cần có sự chủ động hơn nữa về mặt điều kiện nghiên cứu khoa học.

Trong kỳ thi giáo viên dạy giỏi toàn quốc lần thứ VI, giảng viên tham gia dự thi chỉ cần đạt 1,5 điểm khoa học là đã đủ điều kiện dự thi, song đến kỳ thi lần thứ VII, giảng viên dự thi phạt đạt 2,5 điểm khoa học, còn để đạt thành thích giáo viên dạy giỏi xuất sắc thì phải đạt 5 điểm khoa học trở lên trong thời gian giữa hai kỳ thi. Trong kỳ thi Hội thi giảng viên dạy giỏi toàn quốc các trường chính trị tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, trường cán bộ của các bộ, ngành, đoàn thể trung ương lần thứ VII - khu vực phía Nam, đã có thí sinh dự thi đạt 25 điểm nghiên cứu khoa học, song cũng có nhiều giáo viên dự thi điểm khoa học không đủ để đạt thành tích giáo viên dạy giỏi xuất sắc.

Trong các kỳ thi sắp tới, với chủ trương của Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh là tăng cường công tác nghiên cứu khoa học của giảng viên, các yêu cầu về điểm nghiên cứu khoa học của giảng viên tham gia dự thi sẽ ngày càng cao hơn. Vì vậy, bản thân mỗi giảng viên cần tích cực và nỗ lực hơn nữa trong việc nghiên cứu khoa học, coi đây là nhiệm vụ hàng đầu trong công tác của giảng viên.

Bốn là, giảng viên tham gia dự thi cần đầu tư thời gian và công sức nhiều hơn nữa trong quá trình chuẩn bị giáo án dự thi, phương pháp giảng dạy, kỹ năng sử dụng phương tiện giảng dạy, rèn luyện về ngôn ngữ, về cách thức giao tiếp với học viên trong quá trình tham gia giảng dạy.

Trong đó cần tập trung chuẩn bị về giáo án tham gia dự thi theo đúng quy định của cấp trên, xác định được trọng tâm, trọng điểm trong từng tiết giảng, nghiên cứu áp dụng các phương pháp tích cực phù hợp nhất đối với từng nội dung của tiết giảng mà mình dự thi. Đối với việc sử dụng các phương tiện giảng dạy, giảng viên nên lựa chọn các phương tiện mà bản thân đã quen và sử dụng thành thục, việc thiết kế các slide cần kỹ càng, đẹp mắt, khoa học, rõ ràng để thu hút được học viên và Ban Giám khảo hội thi.

Bên cạnh việc chuẩn bị giáo án và các nội dung thi giảng trên lớp học, giảng viên cần có sự đầu tư và chuẩn bị nghiêm túc đối với các nội dung thi viết. Nếu như ở các kỳ thi trước đây, các giảng viên tham dự hội thi sẽ chọn một nội dung thi trong 03 đề thi viết tương ứng với nội dung của 03 khoa chuyên môn là Xây dựng Đảng, Nhà nước pháp luật và Chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh thì tại kỳ thi lần thứ VII giảng viên dự thi sẽ làm bài theo đề thi viết chung cho tất cả các thí sinh. Vì vậy, để làm tốt các nội dung của đề thi, giảng viên ngoài việc nghiên cứu các định hướng thi viết theo quy định của Ban tổ chức Hội thi, người dự thi cần phải thường xuyên, liên tục nghiên cứu các quan điểm, chủ trương, chính sách pháp luật của Đảng và Nhà nước, các vấn đề thực tiễn đang phát sinh để đưa vào trong bài viết. Hơn nữa, với vai trò và vị trí của giảng viên giảng dạy lý luận chính trị, thí sinh dự thi cần phải nghiên cứu các nội dung và giải pháp cụ thể đối với việc bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh, phản bác các quan điểm sai trái, thù địch và khắc phục bệnh lười học chính trị của một bộ phận cán bộ, đảng viên hiện nay.

Năm là, nghiên cứu, nắm rõ cơ sở vật chất, điều kiện phục vụ của nơi tổ chức thi

Trước khi bước vào tiết giảng thi giảng viên cần chủ động chuẩn bị, tận dụng hết thời gian cho phép theo quy chế để kiểm tra hội trường thi, phòng thi viết, nắm bắt đối tượng dạy trong giờ thao giảng, kiểm tra các phương tiện hỗ trợ như: âm lượng micro, kết nối máy tính với máy chiếu, máy tính với âmly, loa… Thực tế đã cho thấy có một số giảng viên, trong quá trình giảng thi các phương tiện, công cụ hỗ trợ giảng dạy gặp trục trặc nhiều lần. Điều này đã ảnh hưởng rất lớn đến tâm lý và chất lượng bài giảng của giảng viên dự thi.

Sáu là, cần thực hiện thường xuyên hơn nữa công tác tổ chức rút kinh nghiệm kịp thời sau mỗi kỳ thi

Đảng ủy, Ban Giám hiệu, cấp ủy các chi bộ, lãnh đạo khoa chuyên môn và bản thân giảng viên dự thi cần tích cực thực hiện việc tổng kết, rút kinh nghiệm sau mỗi kỳ thi cấp khoa, cấp trường và cấp học viện. Thông qua đó cần đánh giá thực chất về công tác chuẩn bị của giảng viên dự thi, các ưu điểm cần phát huy, các hạn chế cần khắc phục. Đồng thời cần biểu dương, khen thưởng kịp thời những các nhân có thành tích cao trong mỗi kỳ thi để các giảng viên khác có thể học tập và noi theo. Qua đó nâng cao thành tích của giảng viên không chỉ trong các kỳ thi trước mắt mà còn các kỳ thi sau này.

            Như vậy có thể nói, các giải pháp trên đây là những giải pháp căn cơ, thực hiện các giải pháp này sẽ góp phần to lớn vào việc nâng cao chất lượng giảng viên tại các Trường Chính trị tỉnh không chỉ trong quá trình tham gia Hội thi giảng viên dạy giỏi toàn quốc các trường chính trị tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, trường cán bộ của các bộ, ngành, đoàn thể Trung ương mà còn trong các kỳ thi cấp trường, cấp khoa, góp phần to lớn vào xây dựng trường chính trị chuẩn phục vụ cho công cuộc đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế của các địa phương và cả nước./.